Ý kiến phản hồi

• Trần Xoa(tranxoa@...) - 24/02/2012
  Góp ý Dự thảo Thông tư “Hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp số 14/2008/QH12 và hướng dẫn thi hành Nghị định số 124/2008/NĐ-CP ngày 11 tháng 12 năm 2008, Nghị định số 122/2011/NĐ-CP ngày 27/12/2011 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp”. Căn cứ Dự thảo Thông tư ghi ngày 11/01/2012, tôi xin đóng góp thêm một số ý kiến như sau: 1. Về khoản 1 Điều 7: - Đề nghị bổ sung khái niệm trường hợp bất khả kháng để làm cơ sở xử lý các phần giá trị tổn thất chưa nêu cách giải quyết cụ thể trong Thông tư: “Sự kiện bất khả kháng là sự kiện xảy ra một cách khách quan không thể lường trước được và không thể khắc phục được mặc dù đã áp dụng mọi biện pháp cần thiết và khả năng cho phép.”. - Bỏ đoạn văn sau: “và nằm trong định mức do doanh nghiệp xây dựng” và ” Trường hợp hàng hoá bị hư hỏng do hết hạn sử dụng, bị hư hỏng do thay đổi quá trình sinh hoá tự nhiên vượt quá định mức do doanh nghiệp xây dựng thì phần vượt định mức sẽ không được tính vào chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế.” trong điểm b khoản 1 Điều 7: b) Hàng hoá bị hư hỏng do hết hạn sử dụng, bị hư hỏng do thay đổi quá trình sinh hoá tự nhiên không được bồi thường và nằm trong định mức do doanh nghiệp xây dựng thì được tính vào chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế. Trường hợp hàng hoá bị hư hỏng do hết hạn sử dụng, bị hư hỏng do thay đổi quá trình sinh hoá tự nhiên vượt quá định mức do doanh nghiệp xây dựng thì phần vượt định mức sẽ không được tính vào chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế. Vì theo khoản 1 Điều 161 Bộ luật Dân sự năm 2005 thì “Sự kiện bất khả kháng là sự kiện xảy ra một cách khách quan không thể lường trước được và không thể khắc phục được mặc dù đã áp dụng mọi biện pháp cần thiết và khả năng cho phép.”, đã là sự kiện xảy ra một cách khách quan, không thể lường trước được thì không để xác định trước định mức được, nếu đã xác định được định mức trước thì đã lường trước được và như vậy không phải là trường hợp bât khả kháng. Quy định như dự thảo là mâu thuẫn. 2. Về khoản 3 Điều 7 (3. Chi nguyên liệu, vật liệu, nhiên liệu, năng lượng, hàng hoá phần vượt mức tiêu hao hợp lý) xin đề nghị xác định định mức chỉ đối với trường hợp sản xuất sản phẩm, tránh trường hợp nhiều cán bộ thuế yêu cầu doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ, ăn uống, khách sạn… cũng phải thông báo định mức, cụ thể bỏ từ “kinh doanh”: ”Doanh nghiệp tự xây dựng, quản lý định mức tiêu hao nguyên liệu, vật liệu, nhiên liệu, năng lượng, hàng hoá sử dụng vào sản xuất, kinh doanh. Định mức này được xây dựng từ đầu năm hoặc đầu kỳ sản xuất sản phẩm và lưu tại doanh nghiệp đồng thời xuất trình đầy đủ với cơ quan thuế khi cơ quan thuế yêu cầu. Riêng định mức chính của những sản phẩm chủ yếu của doanh nghiệp thì doanh nghiệp có trách nhiệm thông báo cho cơ quan thuế quản lý trực tiếp trong thời hạn 3 tháng kể từ khi bắt đầu đi vào sản xuất, kinh doanh. Danh mục định mức chính của những sản phẩm chủ yếu của doanh nghiệp do doanh nghiệp quyết định. Trường hợp doanh nghiệp trong thời gian sản xuất kinh doanh có điều chỉnh, bổ sung định mức tiêu hao nguyên vật liệu đã thông báo với cơ quan thuế thì phải thông báo lại cho cơ quan thuế quản lý trực tiếp biết. Thời hạn cuối cùng của việc thông báo cho cơ quan thuế việc điều chỉnh, bổ sung định mức tiêu hao là thời hạn nộp tờ khai quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp theo quy định của năm quyết toán. Trường hợp một số nguyên liệu, vật liệu, nhiên liệu, hàng hoá Nhà nước đã ban hành định mức tiêu hao thì thực hiện theo định mức của Nhà nước đã ban hành.” 3. Đề nghị bỏ khoản 6 Điều 7: “Phần chi trang phục bằng hiện vật cho người lao động không có hoá đơn, chứng từ; phần chi trang phục bằng tiền, bằng hiện vật cho người lao động vượt quá 05 (năm) triệu đồng/người/năm. Trường hợp doanh nghiệp có chi trang phục cả bằng tiền và hiện vật cho người lao động thì mức chi tối đa để tính vào chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế không vượt quá 05 (năm) triệu đồng/người/năm. Đối với những ngành kinh doanh có tính chất đặc thù thì chi phí này được thực hiện theo quy định cụ thể của Bộ Tài chính.” Vì: Khi thông qua Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp năm 2008, các đại biểu Quốc hội đã có ý kiến đề nghị bỏ mức khống chế tiền ăn giữa ca và tiền trang phục từ năm 2009. Trong ”Báo cáo giải trình, tiếp thu chỉnh lý dự án Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp (sửa đổi)” số 131/BC-UBTVQH12 ngày 31/5/2008 của Uỷ ban thường vụ Quốc hội trình cho các đại biểu Quốc hội khi thông qua Luật vào ngày 03/6/2008 có đoạn: ”để thể hiện rõ hơn nữa trong Luật về chính sách đối với người lao động, UBTVQH xin tiếp thu ý kiến ĐBQH và bỏ quy định về khống chế mức tiền ăn giữa ca và tiền trang phục tại điểm đ khoản 2 Điều 10 của Dự thảo Luật đã trình Quốc hội, nay là Điều 9 của Dự thảo Luật mới”. Khi thông qua vào ngày 03/6/2008, Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp 2008 đã không quy định khống chế tiền trang phục và tiền ăn giữa ca. Nghị định số 124/2008/NĐ-CP ngày 11/12/2008 và Nghị định số 122/2011/NĐ-CP ngày 27/12/2011 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp cũng không đưa ra quy định khống chế này. Thông tư quy định khống chế là trái Luật. 4. Đề nghị bổ sung khoản 10 Điều 7: ”Phần trích nộp các quĩ bảo hiểm bắt buộc (kể cả bảo hiểm tai nạn) cho người lao động vượt mức quy định, phần trích nộp kinh phí công đoàn cho người lao động vượt mức quy định.” Vì theo khoản 2 và khoản 3 Điều 107 của Bộ luật Lao động khi tai nạn lao động xảy ra thì: “Người sử dụng lao động phải chịu toàn bộ chi phí y tế từ khi sơ cứu, cấp cứu đến khi điều trị xong cho người bị tai nạn lao động hoặc bệnh nghề nghiệp….” và “Người sử dụng lao động có trách nhiệm bồi thường ít nhất bằng 30 tháng lương cho người lao động bị suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên hoặc cho thân nhân người chết do tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp mà không do lỗi của người lao động. Trường hợp do lỗi của người lao động, thì cũng được trợ cấp một khoản tiền ít nhất bằng 12 tháng lương.”. 5. Về khoản 12 Điều 7 đề nghị sửa lại như sau: ”12. Phần chi đóng góp hình thành nguồn chi phí quản lý cho cấp trên vượt quá mức quy định của cơ quan quản lý cấp trên; chi đóng góp vào các quỹ của Hiệp hội (các Hiệp hội này được thành lập theo quy định của pháp luật) vượt quá mức quy định của hiệp hội. Phần đóng góp hình thành nguồn chi phí quản lý cho cấp trên là phần đóng góp của doanh nghiệp thuộc các Tập đoàn kinh tế Nhà nước, Công ty TNHH một thành viên do Nhà nước làm chủ sở hữu được thành lập theo quy định của cơ quan Nhà nước có thẩm quyền; phần đóng góp của các doanh nghiệp thuộc các Tổng công ty thành lập theo Quyết định số 90, Quyết định số 91 của Thủ tướng Chính phủ; phần đóng góp của doanh nghiệp trực thuộc các Bộ chủ quản.”. Vì Nghị định của Chính phủ không quy định việc này và để đảm bảo công bằng, không phân biệt đối xử giữa các thành phần kinh tế. 6. Về khoản 15 Điều 7 đề nghị bổ sung cho rõ: “15. Phần chi phí trả lãi tiền vay vốn sản xuất kinh doanh của đối tượng không phải là tổ chức tín dụng hoặc không phải là tổ chức kinh tế vượt quá 150% mức lãi suất cơ bản do Ngân hàng Nhà nước Việt Nam công bố tại thời điểm vay.” 7. Phần đầu khoản 2 Điều 10 xin được sửa lại như sau: “2. Doanh nghiệp sau khi quyết toán thuế mà bị lỗ thì được chuyển lỗ sang năm sau; số lỗ này được trừ vào thu nhập chịu thuế. Thời gian được chuyển lỗ tính liên tục không quá 5 năm, kể từ năm tiếp sau năm phát sinh lỗ phải chuyển toàn bộ và liên tục số lỗ vào thu nhập chịu thuế của những năm tiếp theo. Thời gian chuyển lỗ tính liên tục không quá 5 năm, kể từ năm tiếp sau năm phát sinh lỗ. Ví dụ 1: Năm 2011 DN A có phát sinh lỗ là 10 tỷ, năm 2012 DN A có phát sinh thu nhập chịu thuế là 12 tỷ đồng thì toàn bộ số lỗ phát sinh năm 2011 là 10 tỷ, DN A phải chuyển toàn bộ vào thu nhập chịu thuế năm 2012. Ví dụ 2: Năm 2011 DN B có phát sinh lỗ là 20 tỷ, năm 2012 DN B có phát sinh thu nhập chịu thuế là 15 tỷ đồng thì: + DN B phải chuyển toàn bộ số lỗ 15 tỷ vào thu nhập chịu thuế năm 2012; + Số lỗ còn lại 5 tỷ, DN B phải theo dõi và chuyển toàn bộ liên tục vào các năm tiếp theo, nhưng tối đa không quá 5 năm, kể từ năm tiếp sau năm phát sinh lỗ (lỗ năm 2011 chuyển tối đa không quá năm 2016).” Vì điều chỉnh như vậy sẽ không hạn chế quyền chuyển lỗ của DN, DN được lựa chọn chuyển lỗ bất kỳ năm nào trong phạm vi 5 năm, kể từ năm tiếp sau năm phát sinh lỗ. Cách này có lợi và thuận tiện cho DN hơn, nếu năm sau có lãi và DN đang được hưởng ưu đãi thuế thì vẫn được ưu đãi và chuyển lỗ sang các năm sau nhưng không quá 5 năm. Việc điều chỉnh này phù hợp với quy định của Luật Thuế TNDN và Nghị định của Chính phủ, Luật và Nghị định không có khống chế như dự thảo Thông tư. Luật sư Trần Xoa – Công ty Luật TNHH Minh Đăng Quang